Scherper toezicht op terugdringen
dwang en drang
Bron: psy.nl
23-06-2011
De daling van het aantal separaties in de geestelijke gezondheidszorg stagneert. Dat komt deels doordat de sector zich niet houdt niet aan de regels voor separatie. De inspectie voor de gezondheidszorg gaat strenger toezien op het verder terugdringen van separeren.
Onlangs ondertekenden GGZ Nederland en het Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE) een samenwerkingsverklaring. Die moet leiden tot het sneller terugdringen van dwang en drang in de geestelijke gezondheidszorg. Deze samenwerking krijgt extra belang nu de inspectie voor de gezondheidszorg (IGZ) heeft aangekondigd strenger te gaan toezien op het verder terugdringen van separaties in de ggz. Instellingen moeten zich beter gaan houden aan de richtlijn die voorschrijft dat na een week separeren intern advies wordt ingewonnen bij een deskundige. En als een separatie langer duurt dan enkele weken, is de instelling straks verplicht externe consultatie in te schakelen.
Eigen norm niet gehaald
Monique Schippers is programmaleider ggz bij de inspectie. Zij kondigde het scherpere toezicht vorige week aan tijdens een symposium over externe consultatie in de psychiatrie. ‘De ggz-instellingen hebben zichzelf in 2008 de norm opgelegd het separeren ieder jaar met tien procent terug te dringen en de inspectie heeft deze norm overgenomen. De norm werd in 2009 gehaald, maar in 2010 daalde het separeren met maar vijf procent, en ook in 2011 wordt de tien procent daling niet gehaald. De reden van de stagnatie is niet altijd duidelijk, maar de dringende wens om separaties te verminderen blijft recht overeind. De beroepsgroepen werken verder aan een multidisciplinaire richtlijn voor het terugdringen van separeren, maar die zal niet gereed zijn voor 2013.’
Consultatie na een week separatie
Nader onderzoek door de inspectie heeft in ieder geval duidelijk gemaakt dat instellingen zich niet aan de wettelijke en de eigen regels houden. Volgens de BOPZ moet een dwangtoepassing regelmatig worden geëvalueerd en moet bij het begin van een dwangbehandeling altijd een second opinion worden gevraagd. In de praktijk gebeurt dat in 83 respectievelijk 64 procent van de gevallen, zo blijkt uit toezichtgegevens van de IGZ. ‘Dat is redelijk, maar liever zien we hier een percentage van honderd’, zegt Schippers.
Ernstig
Ernstiger vindt zij dat maar in 44 procent van de gevallen de richtlijn van de NVvP wordt gevolgd: onafhankelijke interne consultatie inschakelen - bij een collega-behandelaar die niet betrokken is bij de patiënt – telkens wanneer een separatie langer dan een week duurt.
Verplicht consult
‘De inspectie heeft twee boodschappen voor het veld’, zegt Schippers. ‘Vanaf 2012 is de interne consultatie na een week separatie verplicht. Daar gaan we ook op toetsen. En als een separatie toch langer duurt, is de instelling straks na drie of vier weken verplicht externe consultatie in te schakelen. Zij moet dus de deuren openzetten voor externe deskundigen die mogelijk handvatten kunnen aanreiken om de separatie te beëindigen. Die externen kunnen deskundigen zijn die worden ingeschakeld via het Centrum voor Consultatie en Expertise, maar dat kunnen ook specialisten uit collega-instellingen zijn.’
Langdurige separaties
De afgelopen jaren heeft de inspectie alle 166 opnameafdelingen in Nederland doorgelicht op de kwaliteit van het separeerbeleid. Ook zijn alle zeer langdurige separaties in kaart gebracht. Sinds 2009 stonden 168 separaties en afzonderingen bij de inspectie langer open dan drie maanden. Dat wil niet zeggen dat patiënten ook altijd zo lang zijn gesepareerd, maar wel dat instellingen de mogelijkheid hadden een patiënt ieder moment weer te separeren. Al deze situaties heeft de inspectie ter plekke getoetst. Het zogeheten Argus-systeem houdt exacter het aantal en de duur van separaties bij. Daaruit bleek dat sinds 2009 zeer langdurige separaties (langer dan drie maanden) 44 keer zijn voorgekomen. (SvD)
Lees 
hier het artikel over het Centrum voor Consultatie en Expertise in Psy 7, 2011
Lees hier de nota Tussentijdse bevindingen meerjarig onderzoek preventie van separeren (resultaten 2010)
Meer informatie op rijksoverheid.nl
